อารยธรรมลุ่มน้ำฮวงโห-จีน

สรุป อารยธรรมตะวันออก (จีน)

อารยธรรมจีน

อารยธรรม จีนสมัยกอนประวัติศาสตร

สมัยหินเกา ความกาวหนาของมนุษยปกกิ่ง พบเครื่องมือหิน รองรอยการใชไฟ เครื่องมือที่
ใชในการลาสัตว
สมัยหินใหม บริเวณลุมแมนํ้าฮวงโห ไดแก อารยธรรมหยางเชา อารยธรรมหลุงชาน พบ
ความก าวหนาในการทําเครื่องปนดินเผา



อารยธรรมจีนสมัย ประวัติศาสตร

แบงออกเปนราชวงศตางๆ เริ่มจาก
1. ราชวงศชาง ประดิษฐตัวอักษรขึ้นใช ทําเครื่องสําริด เครื่องหยก
2. ราชวงศโจว (ปรัชญารอยสํานัก) การปกครองระบอบศักดินา นักปราชญ เชน ขงจื๊อ เลา
จื๊อ

3. ราชวงศจิ๋น (ฉิน) สรางกําแพงเมืองจีน มีการใชภาษาเขียนเหมือนกัน
4. ราชวงศฮั่น มีการสอบจอหงวน ทอผาไหม พุทธศาสนาเขาสูจีน เสนทางสายไหมจาก
จีนไปยุโรป
5. ราชวงศถัง ยุคทองของวัฒนธรรมจีน พุทธศาสนารุงเรืองที่สุด รับเอาศาสนายิว คริสต
อิสลามเขามา
6. ราชวงศซอง (สุง) รักษาโรคดวยการฝงเข็ม ประดิษฐแทนพิมพ ใชเข็มทิศในการเดิน
เรือ
7. ราชวงศหยวน วรรณกรรมชาวบานแพรหลาย เชน ไซอิ๋ว ซองกั๋ง

8. ราชวงศชิง หรือเช็ง หรือแมนจู เปนราชวงศสุดทายของจีน สิ้นสุดระบอบ
สมบูรณาญา สิทธิราชยของจีน


การ เมืองการปกครองของจีน

1. สมัยเริ่มแรก เริ่มราชวงศชาง กษัตริยเปนประมุขทั้งการปกครองและศาสนา การสืบ
ราชสมบัติเปนจากพอไปลูก พี่ไปนอง

2. สมัยศักดินา เริ่มราชวงศโจว ปกครองจีนยาวนานที่สุด มีลักษณะ

  • มีการแตงตั้งผูแทนกษัตริยเปนขาหลวงไปปกครองหัวเมือง
  • มีการวางหลักจารีต (หลี่) กําหนดขอบเขตสิทธิหนาที่ จํานวนทหาร
  • เกิดทฤษฎีทางการเมือง (เทียนมิ่ง) หรืออาณัติแหงสวรรค
  • ถือเปนยุคทองของภูมิปญญาจีน


3. สมัยสมบูรณาญาสิทธิราชย หรือสมัยจักรวรรดิจีน เริ่มจากราชวงศจิ๋น ถึงราชวงศชิง มี

  • สถาบันจักรพรรดิ ซึ่งพระมหาจักรพรรดิถือวาเปนโอรสแหงสวรรค
  • ระบบขาราชการ ยึดแนวของขงจื๊อ
  • การบริหารราชการสวนกลางประกอบดวย ประธานมุขมนตรี ผูบัญชาการทหาร ราชเลขาธิการ
  • การบริหารราชการสวนภูมิภาค จัดเปนหนวยๆ ขึ้นอยูกับสวนกลาง และผูตรวจ ราชการจากสวนกลางไป ตรวจสอบ
  • การเมืองและสังคมจีนใหความสําคัญตอระบบขาราชการ
  • ในสมัยราชวงศฮั่นมีการสอบจอหงวน
  • ระบบขาราชการถูกยกเลิกไป เมื่อสิ้นสุดระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย

พระนางชูสีไทเฮา
ระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชยสิ้นสุดเพราะ

  • หัวเมืองชายแดนแข็งขอ
  • ความไมมั่นคงในราชสํานัก
  • การคุกคามของลัทธิจักรวรรดินิยม

ปูยี จักรพรรดิองค์สุดท้ายของจีน

 

4. สมัยสาธารณรัฐ โดย ดร.ซุนยัดเซ็น (ค.ศ. 1911 – 1949)

สาเหตุของการปฎิวัติ
1. การคุกคามของชาติตะวันตกและญี่ปุน
2. ความออนแอของระบอบแมนจู
3. ไดรับอิทธิพลแนวคิดชาตินิยม เสรีนิยมจากตะวันตก
4. เห็นตัวอยางความสําเร็จของญี่ปุนที่รบชนะรัสเซีย
5. สภาพสังคมจีนเสื่อมโทรม ผลประโยชนตกอยูกับตางชาติ
6. ชนชั้นปญญาชนตองการใหมีการเปลี่ยนแปลง

สมัยนี้มีแนวคิดประชาธิปไตย คือ ลัทธิไตรราษฎร ของ ดร.ซุนยัดเซ็น ไดแก หลักเอก
ราช หลักอํานาจอธิปไตย หลักความยุติธรรมในการดํารงชีพ


5. สมัยสาธารณรัฐประชาชน (สมัยคอมมิวนิสต) โดย เหมาเจอตุง
สาเหตุของการปฏิวัติ
1. ปญหาเศรษฐกิจ
2. สังคมมีความเหลื่อมลํ้า
3. แนวคิดแบบคอมมิวนิสตเผยแพรจากรัสเซียมาสูจีน
4. ความขัดแยงของ ดร.ซุนยัดเซ็น กับหยวนซือไข

 

6.สมัยเติ้ง เสี่ยว ผิง เปนผูนํา ใชนโยบายสี่ทันสมัย ทําใหจีนเปดประเทศทางเศรษฐกิจมาก
ขึ้น แตยังคงมีควบคุมดานการเมืองเครงครัด

เส้นทางสายไหม

 

เศรษฐกิจจีน

1. แหลงความเจริญบริเวณลุมแมนํ้าฮวงโห ระยะแรกเปนสังคมเกษตรกรรม
2. สมัยศักดินา (ราชวงศโจว) เริ่มมีการคาขาย แลกเปลี่ยนสิ่งของโดยใชเงินเปนสื่อกลาง
เริ่มจัด ที่ดินเปนระบบบอนา มีการจัดเก็บภาษี ซึ่งประชาชนจะเสียเปนผลผลิตและแรงงาน
3. สมัยสมบูรณาญาสิทธิราชย
– ราชวงศจิ๋น การคาเริ่มรุงเรือง มีการใชเงินตราเปนแบบเดียวกันทั่วประเทศ
– ราชวงศฮั๋น และราชวงศถัง ติดตอกับยุโรปโดยผานเสนทางสายไหม สินคาออก ได
แกผาไหม เครื่องเทศ หนังสัตว สินคาเขาเปนพวกเพชร พลอย
– ราชวงศหมิง มีการคาทางทะเลรุงเรืองมาก

 

silk route (road)

4. สมัยสาธารณรัฐ (ค.ศ. 1911) ซึ่งประสบปญหาทางเศรษฐกิจอยางมาก เนื่องจากประชา
กรมากเกิดจลาจลภายในประเทศ และถูกคุกคามจากชาติตะวันตก
5. สมัยสาธารณรัฐประชาชน (ค.ศ. 1949) ภายใตการนําของ เหมาเจอตุง

  • ใชนโยบายพึ่งตนเอง
  • จัดตั้งระบบคอมมูน
  • มีการปฏิรูปที่ดินโดยใชระบบนารวม และใชแรงงานคนในการผลิต

6. สมัย เติ้ง เสี่ยว ผิง เปนผูนํา ใชนโยบายสี่ทันสมัย ไดแก เกษตรกรรม อุตสาหกรรม
เทคโนโลยีและการพัฒนาประเทศ ทําใหเศรษฐกิจมีแนวโนมเปนเสรีมากขึ้น
7. สมัยปจจุบัน เศรษฐกิจจีนพัฒนามากขึ้น เพราะรัฐบาลสงเสริมใหเอกชนเขามาดําเนิน
ธุรกิจ และสนับสนุนการลงทุนจากตางประเทศ

สังคมและวัฒนธรรมของจีน

1. ระบบครอบครัว เปนครอบครัวขยาย บิดามีอํานาจผูเดียว ยึดมั่นความกตัญู และเคารพผู
อาวุโส
2. ลัทธิขงจื๊อ คําสอนของขงจื๊อเนนความสัมพันธกับบุคคลตางๆ
3. ลัทธิเตา โดยเลาจื๊อสอนใหมนุษยเขาใจกฎแหงธรรมชาติ และปรับตัวใหเขากับธรรม
ชาติมากที่สุด คําสอนของเลาจื๊อมีอิทธิพลตอจิตรกรรมจีน เนนพิธีกรรม ไสยศาสตร
4. ศาสนาพุทธ พุทธศาสนาเขาสูจีนครั้งแรกสมัยราชวงศฮั่น เปนนิกายมหายาน และรุง
เรืองสูงสุดสมัยราชวง ศถัง

ศิลปกรรมในอารยธรรมจีน

1. เครื่องปนดินเผา และเครื่องเคลือบ ถือวาเปนศิลปะที่เกาแกที่สุดของจีน
2. เครื่องสําริด ที่มีชื่อเสียง คือ สมัยราชวงศชาง

3. เครื่องหยก เปนความเชื่อและความนิยมของชาวจีนเกี่ยวกับความเปนสิริมงคล ซึ่งถือ
วาหยกเปนสัญลักษณของความเมตตา ความฉลาดรอบรู ความมีศีลธรรม ความกลาหาญ และความ
บริสุทธิ์
4. ประติมากรรม ไดแก ประติมากรรมสําริด การแกะสลักหิน แกะสลักหยก ปนพระพุทธ
รูป ปนรูปคนเหมือนจริง ปนรูปสัตวตางๆ

5. สถาปตยกรรม มักสรางอาคารดวยไมจึงไมคอยเหลือเปนหลักฐาน สถาปตยกรรมที่มี
ชื่อ คือ กําแพงเมืองจีน พระราชวังกรุงปกกิ่ง
6. จิตรกรรม มักวาดภาพเกี่ยวกับธรรมชาติ ซึ่งไดรับอิทธิพลจากลัทธิเตา

 

7. วรรณกรรม รุงเรืองมากในสมัยราชวงศถัง นักเขียนคนสําคัญที่ไดรับการยกยองวาเปน
บิดาแห งประวัติศาสตรซีกโลกตะวันออก คือ ซือ หมา เฉียน



วิทยาการในอารยธรรมจีน

1. ตัวอักษรจีน มีวิวัฒนาการตอเนื่องมาตั้งแตราชวงศชาง ในระยะแรกจารึกลงบนกระดูก
สัตว ไมไผ ผาไหม

อักษรจีนบนกระดองเต่ายุคแรก

2. กระดาษและการพิมพ ชาวจีนเปนชาติแรกที่ประสบความสําเร็จในการทํากระดาษ และ
นําการพิมพมาใช
3. ดานแพทย จีนมีความกาวหนาในการรักษาโรคดวยวิธีตางๆ เชน จับชีพจร ใช
สมุนไพร ฝงเข็ม
4. ความกาวหนาดานวิศวกรรม การตอเรือ
5. ดานสิ่งประดิษฐตางๆ
– การคนพบดินดํา ดินปน
– ทําประทัด พลุ ดอกไมไฟ
– ความกาวหนาดานดาราศาสตร ทําปฏิทิน
– การทําแผนที่
– ความกาวหนาดานคณิตศาสตร การคํานวณ
– การทําแมเหล็ก เข็มทิศ

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

%d bloggers like this: